بررسی درستی و اعتبار اطلاعات از سوی شهروند - ناظران، در محیط‌های چالش‌برانگیز

فرآیند مراجعه به دیگر منابع اطلاعات عبارت است از مقایسه اطلاعاتی که توسط منبع اصلی به شما عرضه شده با همه اطلاعاتی که از گوشه و کنار و از طریق منابع دیگر به‌دست آورده‌اید. برای انجام چنین مقایسه‌ای باید:

  • نخست، همه منابع احتمالی اطلاعات در رسانه‌های اجتماعی، وب‌سایت‌ها، وبلاگ‌ها، روزنامه‌های محلی و خارجی، تلویزیون، رادیو و غیره را جمع‌آوری کنید. در طول این مرحله، بایستی به گزارش‌های رسیده کمی به دیده تردید نگاه کنید. گزارش‌های مختلف از منابع غیر مرتبط را با هم مقایسه کنید. هرچه منبع مستقل‌تر باشد، بهتر است.
  • دوم، اگر دیدید همه یا بخشی از اطلاعات به‌دست آمده (مثل تاریخ یا محل) دارای اختلاف و تفاوت است، فرض را بر نادرستی آن نگذارید و اطلاعات را دور نریزید. سعی کنید آن نسخه از اطلاعات که دقیق‌تر است را شناسایی کنید. اگر قادر به شناسایی نسخه درست اطلاعات نبودید، به سراغ نسخه‌ای که احتمال می‌دهید درستی آن بیش‌تر باشد نروید، بلکه ضمن برجسته کردن نکات اختلاف بین روایت‌های گوناگون، همه آن‌ها را منتشر کنید.

مراجعه به منابع دیگر اطلاعات روش مناسبی برای بررسی آن دسته از اطلاعاتی است که هنگام بازنشر به راحتی قابل تغییر هستند. از این تکنیک می‌توانید برای مقایسه اطلاعات خود با گزارش‌های دیگر استفاده کنید اما به خاطر داشته باشید که هرچه جزییات موجود در خصوص یک گزارش کم‌تر باشد، کم‌تر می‌توان به آن اطمینان کرد. هنگام مراجعه به دیگر منابع اطلاعات، سعی کنید به سراغ منابع بیش‌تری بروید تا در تصمیم‌گیری نهایی مبنی بر تایید یا رد اطلاعات به شما کمک کند.

خودآزمایی:

گزارشی دریافت می‌کنید مبنی بر این‌که در تاریخ ۲۰۱۳/۲/۳ در شهر شیراز موردی از نقض حقوق مدنی صورت گرفته و حدود ۱۰ تا ۱۵ زن و مرد، ظاهراً بدون هیچ دلیل مشخصی، بازداشت شده‌اند. برای تایید این اطلاعات چه مراحلی را طی می‌کنید؟